Etiket arşivi: Bilimkurgu

Yaban Diyarlardaki Yabancı & Robert A. Heinlein

leo1QUP

Çeviri : Kağan Çam

Amerika’da yıllarca ‘sakıncalı’ bulunarak sansürlü ve değiştirilmiş versiyonuyla okura sunulan Yaban Diyarlardaki Yabancı, Türkçe’ye tam metin olarak kazandırıldı.

1962 Hugo Ödülü’nü alan Yaban Diyarlardaki Yabancı, Mars’tan Gelen Adam Valentine Smith’in insanlara groklamayı, su paylaşmayı ve Sevgiyi öğretmesinin öyküsü…

60 kuşağını da yaratan bu kült eser, insanlığı toplumsal değerleri yeniden yargılamaya zorluyor.

İşte size, bugüne kadar yazılmış en popüler bilimkurgu romanla tanışma fırsatı!


Valentine Michael Smith Mars’da büyümüş ve insan denilen ırkın kültürel, fiziksel ve duygusal amaçlarının farkında olmayan bir insandır. Ve ait olduğunu düşündüğü Mars gezegeninden ve oranın yerlilerinden ayrılarak dünyaya getirilir ve bir çeşit tecrit hayatına başlar.

Robert Heinlein bu kitapta iki şeyi harika yapmış. Birincisi, insan kültüründen uzakta yetişmiş bir bireyin kültürümüzün -Amerikan kültürü demek daha gerçekci olabilir.- tuhaflıklarına ve bize olağan, refleks olarak anlaşılabilir gelen durumlara karşı verdiği tepkiyi aktarmak ve dönemin penceresinden bakıldığında eleştirilmesi zor durumları konu edinmek. İkincisi ise Heinlein hakkında bir şey okurken insanlar her zaman onu politik görüşleri veya fikirleri üzerinden eleştirmeyi seçiyorlar. Bu kaçınılmaz bir şey olmasına rağmen bence Heinlein cevap yerine insanların üzerinde düşünmekten kaçındıkları veya düşünmemeleri toplum tarafından telkin edilen konuları sorgulamalarını sağlamak adına diğer bilimkurgunun dönem yazarlarına göre daha iyi iş çıkartıyor.

Kitap, heyacanlandırıcı bir giriş ile başlıyor. Politika, para, cinsel ilişkiler babında yerinde tespitler ve görüşler sunuyor. Michael Smith yada diğer adıyla “Mars’tan Gelen Adam” ve onun Dünya’yı ve dünyalıları groklamaya -bu kelime olayı tamamen kavramak adına oluşturulmuş.- çalışmasını okurken yer yer tebessüm ettirebiliyor. İnsan olmayan birine kültürü ve davranış nedenlerimizi açıklamak insan olan ama daha gelişmiş ve tamamen insanlıktan uzak bir ırk tarafından yetiştirilen bir insana açıklamak arasında fark olduğunu düşünüyorum. Heinlein bu farkı açıklıyor ve Michael’in Marslı düşüncesini insan geleneklerine uygalaması, kendince dişe dokunur tespitler yapmasını ve Tektanrıcılık ve Tekeşlilik üzerine ilginç, düzeni yıkıcı, toplumu tarafından şirk olarak görülebilecek görüşler oluşturmasını sağlıyor.

Yazarın aklındakileri açıklamak adına kitaba koyduğu “Yoda” olan Jubal ile birlikte felsefe, dünya görüşü, politika gibi birçok görüşte fikirlerin, tartışmaların havada uçuşmaya başladığı ikinci kısım favori bölümlerinden oldu. Oldukça ilginç karakterlere sahip olan kitabın bir çok yan karakteri bu kısımda gözükmeye başlıyorlar ve garip fikirler havada uçuşmaya başlıyor. Ve her şeyin benim adıma tepetaklak gitmesine ve muhteşem diyebileceğim bir ktabı böylesine hayal kırıklığına çevirmesine neden olan bölümler başlıyor.

Valentine Michael Smith serbest kaldığında, -dünyayı ve insanları grokladığı zaman- kitap heyecanını kaybetmeye ve okurken beni sıkmaya başladı. Bir kaç gün ara verip döndüğümde bile hikayeye girmekte acayip zorlandım.  Bunun nedeni de büyük olasılıkla Patty karakteriydi. Patty’yi anlamak pek benim adıma mümkün değil. Daha önce de körü körüne inanışlar gördüm, okudum ama bu kadar sinir bozucusunu değil. Foster Kilise de gerekli bir unsur olmasına rağmen ilgimi çekmeyince o kısımlar ve hikayenin ana elementlerinden biri benim için önemsiz bir hale geldi.- Heinlein’in kitap boyunca dile getirdiği görüşlere katılmak veya karşı çıkmak zorunda olmasam bile bu fikirlerin benim açımdan radikal olduklarına değinmeliyim. Kitap okurken objektif olmak zor. Her ne kadar fikirlerine katılmasam da Heinlein böyle bir düşünceyle okuduğum ilk yazar değil ve sonuncu da olmayacak. Fakat bu durumun beğeni çizgimi etkilemesi ne yazık ki engelleyebileceğimi düşündüğüm bir durum değil. Yukarıda bahsettiğim şeyi burada bende tekrarlamış oldum. Sanırım bunu yapmadan görüş bildirmek imkansız diyebilirim.

Yamyamlığın sanki bir tabuymuşcasına yıkılmaya çalışılması, grup seksin normalliği, üremenin ikincil faktöre indirgenmesini -bebeklerle sorununuz ne ki- vs. Yazıldığı dönemde sansürlü haliyle bile fırtınalar koparmış olabilir ama benim için bir bilimkurgu klasiği olmaktan çok uzak bir kitap oldu.

stranger-in-a-strange-land

Reklamlar

İşte Tanrılar & Isaac Asimov

Çeviri: Gönül Suveren

Çeviri: Gönül Suveren

Dünya sınırsız enerjiye sahiptir artık paralel evrenle arasında ki bu enerli alışverişinin sonuçaları ne olacaktır?

Kitabı üçe ayrılmıştı. İlk kısım biz naçizane insan ırkını, ikinci kısım uzaylı ırkını, üçüncü kısım ise dünyaya yabancılaşmış Ay insanlarını konu ediyor.

Başka bir paralel evren bizimkinden farklı fizik yasalarına sahip olsaydı ne olurdu? Tüm konu bundan ibaretti. Geri kalan her şey teferrüat ve Asimov ayrıntıların üzerine düşmemiş. 4 yıldız vermemin sebebi de buydu. Biraz ayrıntılara girse kitap çok daha iyi olabilirdi.

Asimov kadar bilimi kurguya yedirerek en aptalın bile anlayabileceği seviyede anlatan yazar sayısı azdır ve bu yüzden okunmalı derim.

Antilop ve Flurya – Margaret Atwood

Antilop ve FluryaAntilop ve FluryaMargaret Atwood
Çeviri: Dost Körpe
Değerlendirme: 3 of 5 stars

Karakterler neredeyse tek boyutlular. Karadamı dışında ki tüm karakterler filmlerdeki metroya binen figüranlar gibi bulunmaları lazım fakat kalabalıktan başka bir varoluş amaçları da yok. Karakterlerin hırsları, yaptıkları için motivasyonları, nedenleri anlaşılmıyor yada yoklar. Okuduğum diğer bir kitabı olan Damızlık Kızın Öyküsünde de aynı şeyleri hissetmiştim. İlk kez erkek bir baş karakter yazmış ve inandırıcılığı ise beni tatmin etmedi.

Hikaye, anılar üzerinden anlatılan ve temel olarak kıyamet sonrası bir dünyada geçiyor. Nasıl, neden, niçin gibi sorulara cevap arayan bir hikayeydi. Tüm seri boyunca aptal bir oğlan, açıklayacak kelimeleri bulamadığım bir kız ve aptal çocuğun bakış açısından anlatılan bir kötü adam arasındaki dolambaçlı öykü örgüsü bir noktada düğüm oluyor ve açmak için hikaye hızlanıyor.

Bir üçleme olarak planlanması dolayısıyla kitabın sonu çok kötüydü. Bir kitaba bu şekilde bir son yazmak Atwood gibi kaleminin kuvvetli olduğu söylenen bir yazara -şahsi düşünsem- yakışmamış.

Siyah Hatıralar Denizi – Mehmet Açar

Siyah Hatıralar DeniziSiyah Hatıralar Denizi by Mehmet Açar

Değerlendirmem: 4 of 5

Bir “bilimsel kurgu” okuru iseniz size hitap etmeyecektir. Öncelikle kitap birçok eserden -bazılarını okuduğum- esinlenmeler taşıyor. İnsan hayatının belkide anlatılması en zor olan, soyut kavramı, zaman üzerine farklı bakış açıları getirebilen bir kitap olmuş. Kitap Asimov’un zamanında çok daha basit bir şekilde anlattığı dedektiflik ve bilimkurgu bir şekilde birleştirmeye çalışmış. Otelin ne olduğu anlamak zor. Çok fazla açıklar ve karakterlerin ise varsayımları bazı yerlerinde açık kalıyor. Mehmet Açar kitap boyunca kendi evrenini bana kalırsa oldukça iyi bir şekilde okuyucuya aktarıyor.

Eğer ilk kısma romanının girişi olarak ele alsak zayıf kaldığını söyleyebilirim. Tabii ki karakterleri ve dünyayı tanıtmaya ayrılmıştı. Sadece genelde birinci ağızdan yazılan romanlar evren anlatımında biraz sönük veya sıkıcı olabiliyorlar fakat Siyah Hatıralar Denizi bu konudan alnını akı ile çıkmış.

Romanın gelişme kısmı ve benim favori kısmım olan ikinci bölümde ise durağan ve tempo düşürücü bir anlatım vardı. Hele o mektuplaşma kısmı harikaydı. Roman size distopik bir dünyanın 3. nesli ile Tanrı benzeri bir varlığın arasındaki ilişkiyi okurken tuhaf bir gerilime maruz bırakıyor ve bu gerilimi de tüm kitap boyunca devam ettirebiliyor. Bunun nedeni kitapta bulunan bazı unsurların korku edebiyatı çağrıştırması yapması olabilir.

Kapanış olan üçüncü kısma gelirken gizemin tam olarak çözülmemesi, bazı şeylerin açıklamalarının olmaması kitabın genel kurgusu adına isabetli olmuş. Otelin ne olduğunu veya olabileceğini okuyucuya bırakmak benim açımdan kabul edilebilir bir riskti.

Kitabı beğendim. Tek eksik yanının karakterler arasındaki romantik etkileşimi tam olarak anlayamam olduğunu söylemeliyim. Yani çok bodosloma, plansız ve anlamsız yakınlaşmalar vardı. Yine de Türk edebiyatının nadide eserlerinden birisi olduğunu söylemeliyim. Tavisyemdir.

Şehir ve Yıldızlar & Arthur C. Clarke

18165080

Çeviri: Ardan Tüzünsoy

Uzak bir gelecekte yeryüzündeki insanlar İşgaciler denen güçten kaçarak, bilgisayarlar ve sanal gerçeklik marifetiyle devamlılığı ve mükemmelliği korunan Diaspar şehrine sığınmıştır. Diaspar’daki herkes binlerce yıl yaşamakta, kimse ölmemekte, mekanik yollarla reenkarne olmaktadır. Ancak bu sözde mükemmellikten ve sanal gerçeklikten sıkılan, Diaspar’ın ötesinde ne olduğunu merak eden biri vardır. En az on milyon yıldan sonra Yeryüzü’nde ‘doğmuş’ olan tek insan, yani Alvin, Şehirlerinin sunduğu yüzeysel mükemmelikten tatmin olan değerlerine benzemeyen Alvin, yeniyi keşfetme sancısının peşinde gizemli dış dünyaya açılacaktır. Diaspar’ın eteklerindeki çölü ve ötesindeki bilinmeyeni görmeye… Böylece en son maceracı terk eder şehri, yıldızlara ulaşmak üzere…

Rama serisinin ilk iki kitabı dışında Clarke çok fazla kitabını okuduğum bir yazar değil. Clarke’nin dönem yazarlarından olan Asimov gibi “büyük resmi” çizme konusunda oldukça başarılı olduğunu düşünüyorum. O dönemin kitaplarından -özellikle altın üçlününkilerden- karakter gelişimi, yazım stillleri beklemeyince hikayenin orjinalliği ve “science fiction” yaklaşımı elde kalıyor. Tabii ki Clarke hikaye konusunda iyi olan bir yazar olmasının yanı sıra yazdıklarının “hard science fiction” kısmına da girdiğini düşünürüm. Heinlein karakterler ve onların başından geçenlere odaklanırken (en azından benim okuduğum kitabında) Clarke ve Asimov ise insanlığın ve evrenin kaderine odaklanarak çok uzun zaman aralıklarında, zayıfça da olsa birbirine bağlanmış hikayelerden oluşan kitaplara sahipler. Bence Asimov “aptala anlatır basitlikte bilimi anlatabilen adam”ken, Clarke filozoftur.

Lafı çok uzatmadan kitaptan bahsetmem gerekirse, iki karşıt kültürün var olduğu milyonlarca yıl sonrasının toplumunda bir grup kendini dış dünyaya kapatarak kendi şehirleri olan Diaspar’da ölümsüzlük yetisiyle yaşarken diğer bir grup günümüz toplumuna daha yakın bir sosyal yapıya sahip olan -telepati dışında- ve dışarıda yaşan ölümlülerden ibarettir. Alvin iki kültür arasında köprü görevi görmeye çalışır. Kendi halkından olan diğerlerini bir zamanlar kurulmasına yardım ettikleri devasa imparatorluğun kalıntıları arasında arar.

Bazen kitapta gereksiz olduğunu düşündüğüm ve nedensizce veya benim anlayamadığım bir sebeple konulmuş bazı pasajlar, bölümlere rastladım. Ayrıca Alvin’in aşk hayatının neden bu kitapta bir alt tema olduğunu anlayamadım. Vanamonde’un ise benim kitaplarda en çok hoşlanmadığım ırk olan ve “deus ex machine” olarak gördüğüm ilahi yaratıklardan biri olması da açıkçası benim için bir eksiydi.

Hiç bir bilimkurgu kitabından geleceği tahmin etmesini beklemem. Bunu beklemek hem haksızlık olur hemde milyonlarca yıl sonrasını anlatan bu kitaptan bunu beklemek akıllıca bir yaklaşım olmaz. Kitap hakkında söyleyeceklerim bu kadar, Clarke’nin tarzını sevdiyseniz, karakterlerin iyi yazılmamış olması sizin için büyük bir eksi değil ise hikayesi, fikirleri için Şehir ve Yıldızlar’ı okumanızı tavsiye ederim.

Elmas Çağı & Neal Stephenson

16093521

Çeviri: Sibel Hacıoğlu

Hugo ve Locus ödüllerini alması bir yana Stephenson BK dünyasına; nanoteknolojinin hüküm sürdüğü bir gelecek yapılanmasına sosyal sınıf, etnisite ve sunizeka’nın doğası etrafında yepyeni bir terminoloji ile girerken Cyber-Punk’ın ötesine geçerek Post -CyberPunk’ı başlatıyor. Stephenson’un matematik, teknoloji, felsefe ve bilimi edebiyatlaştırdığı noktada okuruna Quentin Tarantino tadı vermekten de geri durmuyor!

Aşağı yukarı bir yıla yakın rafta bekledi. Elime aldığımda okuduğum bir başka kitaptan sıkılmıştım, kaçacak delik arayan bir fare gibi ilk 200-250 sayfası yırtarcasına okudum. En sonunda da okuduğuma pişman olmadım, diyelim.

Stephenson, Victorian (Duygularını baskılayan, çok çalışan, disiplinli denilebilir.) dönemini geçmişten alıp, günümüzden daha ilerde nanoteknoloji ile insanların nesneleri üretmek yerine “Feed” denilen bağlantıdan elde ettikleri (cyberpunk) ile birleştiriyor. Kısacası cyber-steampunk diyebileceğim bir türe giren bir kitap olmuş.

Karakterleri bol olan bir kitap diyebilirim. Birkaç ana karakterin yanında hikayeleri üzerinde daha fazla durulabileceğine inandığım ama sonunda sayfa kalınlığı yüzünden iyi ki üzerilerinde durmamış diye düşündüğüm yan karakterler vardı. Kitap boyunca bazı girip çıkan karakterler var. Bu karakterlerin kimisine ne olduğunu kesin hatları ile öğrenebiliyoruz. Bazısı da sanki hikayede bahsedilmeye artık gerek görülmemiş, unutulmuşlar gibilerdi. Bu hem rahatsız edici hemde o kısımları neden okuduğuma dair anlam veremediğim için bende hayal kırıklığı yarattı. Yine de dediğim gibi karakter bakımından bol ama bunları anlatmak bakımından zayıf bir kitap olmuş.

Kurulan evren neredeyse kusursuzdu. Kompleks bir yapıya sahip olmasının yanı sıra birçok farklı alt kültüre sahipti. Bu kültürlerden kastım, Stephenson’un kabile dediği ve aynı kültüre sahip olan farklı ırktan insanların bir araya gelmesi ile oluşmuş topluluklardı. Bu gruplar, insanların kişiliklerinin belirlenmesinde, kültürün oynadığı rolü anlamak bakımından önemliydi. Irkları attığımız zaman ve farklı milliyetlere sahip olan bireyleri süregelen bir kültürel toplum içerisine koyduğumuz vakit, kişiliklerin, dünya görüşlerinin, ahlaklarının vs. girdikleri kültür ile alakalı olduğunu görebilir; atalardan gelen genetik bağlamların bu soyut kavramlar üzerinde elle tutulur bir katkısı olmadığını görebiliyoruz. Hikayenin gidişatı bakımından bu kısım bence önemliydi.

Kitapta oldukça ilginç olan bir diğer nokta ise; “Resimli Okuma Kitabı” olarak çevrilen nesneydi. Bu nesnenin eğitim düzeyinde kişide meydana getireceği farklı tepkileri görmek açısından hikaye boyunca kitaba sahip olan karakterlerin çizdikleri yollar oldukça ilgi çekiciydi. Her ne kadar kişinin karşısında bulunan ile kurabileceği bir bağın (insan kaynaklı duygusal bir bağdan bahsedersek.) eğitimini şekillendirmesi açısından önemli olduğunu anlayabiliyoruz. Böylece bu tarz iyileştirici teknolojilerin insanların eğitiminde ana unsur olarak kullanılması yerine sadece bir araç olarak kullanılması fikrini de elde edebiliriz.

Sözlerimi bağlamam gerekirse, okunmasını şiddetle tavsiye ettiğim bir kitap. Birçok fikir, yaratıcı yenilik sunuyor. Hikayenin son kısımlarının sığ olması ve karakterler bakımından zayıf olması eksi olarak düşünülse bile “dünya kurgusu”, hikaye akışı bakımından tatmin edici bir eserdi.

Stanislaw Lem Eserleri

Stanislaw Lem Eserleri
Orijinal İsim Çeviri Yayınevi
Człowiek z Marsa
Szpital Przemienienia(1948) Dönüşüm Hastanesi(2000) İletişim Yayınları
Astronauci(1951)
Obłok Magellana (1955)
Dzienniki Gwiazdowe (1957) Yıldız Güncesi (2001) İletişim Yayınları
Inwazja z Aldebarana (1959)
Eden (1959) Aden (1995) İletişim Yayınları
Śledztwo (1959) Soruşturma (1998) İletişim Yayınları
Pamiętnik znaleziony w wannie (1961) Küvette Bulunan Günce (1998) İletişim Yayınları
Powrót z gwiazd (1961) Yıldızlardan Dönüş (1998) İletişim Yayınları
Solaris (1961) Solaris (1997) İletişim Yayınları
Niezwyciężony (1964) Yenilmez (1998) İletişim Yayınları
Cyberiada (1965) Siberya (2014) Cem Yayınevi
Głos Pana (1968) Sahibinin Sesi (2014) Cem Yayınevi
Kongres futurologiczny (1971) Gelecekbilim Kongresi (1997) İletişim Yayınları
Doskonała próżnia (1971) Mükemmel Boşluk (2014) Cem Yayınevi
Wielkość urojona (1973) Hayali Büyüklük (2011) Pinhani Yayıncılık
Opowieści o pilocie Pirxie (1973)
Katar (1976) Kör Talih (1999) İletişim Yayınları
Opowiadania (1977) Ölümlü Makineler (2001) İletişim Yayınları
Golem XIV (1981)
Wizja lokalna (1982)
Prowokacja (1984)
Biblioteka XXI wieku (1986) İnsanın Bir Dakikası (2000) İletişim Yayınları
Fiasco (1986 – Almanca) Fiyasko (2002) İletişim Yayınları
Pokój na Ziemi (1987) Dünya’da Barış (2000) İletişim Yayınları
Zagadka (1996)
Fantastyczny Lem (2001)

Bitmeyen Savaş (Bitmeyen Savaş #1) & Joe Haldeman

Çeviri: Ardan Tüzünsoy

Er William Mandella, kendisine rağmen bir kahramandır, istemediği halde seçkin askerlerden oluşan özel bölüğe alınır ve binlerce yıl uzaktaki bir savaşta çarpışmak üzere zaman ve uzayda fırlatılır. Asla savaşa gitmek istememişti. Yine de görevini kin tutmadan yerine getirir, yaşadığı sürece rütbesi yükselir. Döndüğünde Dünya’yı bıraktığı gibi bulamaz… Uzay yolculuğundaki zaman genişlemesinden ötürü, Mandella aylarla yaşlanırken dünya yüzyıllarla yaşlanır… Vietnam’da savaşmış bir bilimkurgucunun geçmişle geleceği kaynaştıran romanı.

Resim: Joe Haldeman

Resim: Joe Haldeman

Bitmeyen savaş, iki ırkın birbiri ile iletişim kuramamasından dolayı görelilik ile yüzyıllarca savaşmasını anlatıyor.

Haldeman’ın kendisi bir savaş gazisi ve kitabında bu savaş boyunca kafasından geçenleri, hissettiklerini zaman üzerindeki oynamalarla konu edindiği Mandella’nın dünya dışı bir ırka karşı savaşması üzerinden aktarıyor. Bunu yaparken aslında dünyadaki savaşların ardında yatan temel neden olan ekonomiden ve savaşın insanlara, toplumlara ve ahlaka neler yaptığı üzerine fikirler sunuyor.

Mandella iyi bir karakter, tüm savaşı onun gözünden izlemek, nedenlerini ve askeri yapı üzerine düşünceleri ile de okuması zevkli bir karakter. Kitap askerliği tüm yönleri ile ele alıyor. Eğitim, sıcak temas, çatışmayı bekleme, geri dönüş, uyum sağlayamama, yeniden deneme, gazi olmak, rütbe yükselmesi vs. Böylece bir askerin eğitime alındığı ilk andan son anına kadar düşündüklerini, yaşadıklarını okuma şansına eriyoruz. Haldeman bir röportajında aslında kitabının savaş-karşıtı ama askerlik karşıtı bir kitap olmadığını söylüyor. Askerlerin kariyerleri boyunca yaşadıkları travmalar üzerine yazılmış eserlerden biri olduğu da su götürmez bir gerçek.

Kitap boyunca zaman atlamaları dolayısıyla yer yer kafam bulandı ama kendimi hikayenin sahip olduğu ilginç aksiyona bıraktığımda bu da pek sorun olmadı. Sıkmayan ve devam konusunda sıkıntılı olmayan bir hikayesi var.

Bitmeyen savaş yabancılaşma ve sosyal gözlemler adına üst seviye bir kitaptı. Bunun yanı sıra yazıldığı yıl itibari ile ele alınması zor bir konu olan homoseksüel bireyleri konu edinmesi ve bunu doğum kontrolü için bir önlem olarak düşünmesi -heteroseksüelliğin iyileştirilebilir olması- ise cesurca ama zorlama bir hamleydi diye düşünüyorum. Haldeman aslında eşcinselliği Mandela’nın izole olduğunu ve koca bir grupta farklı tek birey olmasını daha iyi anlatmak için kullandığını ifade ediyor. Bu gözle bakarsanız aslında insanların bulundukları gruptan farklı olması ve bunun tedavi edilebilir bir hastalık olarak görülmesi oldukça ilginç bir mecaz kullanımıydı.

Savaşın anlamsızlığını, pasifist olmasına rağmen, ülkesinde uzakta, yabancı topraklara savaşması için gönderilen ve geri dönen bir gaziden daha iyi kim anlatabilir. Üstelik bunu yaparken bilimkurgu ile bu fikirlerini birleştiriyor. Okuru da boğmayacak bir eser olan Bitmeyen Savaş, kesinlikle okunması gereken bir kitap diye düşünüyorum.

Resim: badbrushart.deviantart.com/

Resim: badbrushart.deviantart.com/

Leviathan Uyanıyor (Enginlik #1) & James S.A. Corey

Çeviri: Cihan Karamancı

İnsanlık güneş sistemini —Mars’ı, Ay’ı, Asteroit Kuşağı’nı ve de ötesini— kolonileştirmiştir. Fakat yıldızlar hâlâ erişilmezdir.

Jim Holden Satürn’ün halkaları ile Kuşak’taki maden istasyonları arasında mekik dokuyan bir buz şilebinin idari subayıdır. O ve mürettebatı Scopuli adındaki terk edilmiş bir gemiye rastladıklarında kendilerini hiç istemedikleri bir sırrın içinde bulurlar. Bu birileri için uğruna cinayet işlenecek bir sırdır—hem de Jim ile mürettebatının hayal bile edemeyecekleri bir ölçekte. Jim gemiyi oraya kimin ve niye bıraktığını bulamazsa güneş sisteminde savaş çıkacaktır.

Dedektif Miller bir kızı aramaktadır—milyarlarca kişilik bir sistemdeki tek bir kızı. Fakat kızın ailesinde para boldur ve parayı veren düdüğü çalmaktadır. İpuçları onu Scopuli’ye ve isyancı sempatizanı Holden’a çıkardığında Miller bu kızın tüm olup bitenlerin anahtarı olabileceğini anlar.

James S.A. Corey

James S.A. Corey

*James S.A. Corey aslında iki yazarın ortak olarak yazdıkları seride kullandıkları mahlaslarıdır. James, Daniel James Abraham’dan, Corey ise Tyler Corey Franck’dan gelir. S.A. ise Abraham’ın kızının adıdır.

Bu incelemede artı eksi benzeri bir yazı yazmak istedim.

Öncelikle ben bu tarz kolonilerin ve istasyonların Dünya’ya gezegenine düşman oldukları eserleri severim. Nedense insan doğasını daha iyi anlattıklarını düşünürüm. Sonuçta hepimiz benciliz. Bu tarz bir anlatım seçmesi kitap açısından benim için artı değerdi.

Diğer yandan karakterlerin geliştiğini görmek zordu. İki ana karakterde bana pek çekici gelmediler. İdealizmin gözünü kör ettiği ortalama bir kaptanın ve takıntılı ama neye, niçin, nasıl takıntılı olduğu anlaşılmayan bir eski polisin yarım yamalak karakterler olduklarını hissettim. Eh, bu da bir eksi sayılır.

Sıradaki: Neden bu kadar uzun? Kitap boyunca varlıkları bir enstantene, kısa bir cümle ile açıklanabilecek karakterlere, olaylara ayrılmış en az 150 sayfa vardı. Uzun kitapların iyi kitaplar olduğunu düşünmek kadar basit bir yaklaşıma sahip olmadığım gibi, yazarlarda benim gibi düşündüğüne de eminim. Kitabın sonu ise, devam kitabı çıkarabilirsiniz ama böyle ucuz çizgi roman veya klasik tv-dizisi bitirme hamlesine benzer bir son yazmadan bunu yapmalısınız.

Sonuç olarak bu kitap benden 2’den fazla 3’ten az bir yıldız aldı. Fakat huyum kurusun devam kitabını okuyarak yarım kalan olayları tamamlarım.

Dediğim gibi, Leviathan Uyanıyor, evreni güzel olmasına rağmen, karakterlerinden hoşlanmadığım ve politik veya askeri yönden sıradan ve hikayenin şoke edici yanlarının zayıf olduğuna inandığım bir kitap oldu.

Resim: Daniel Dociu

Resim: Daniel Dociu

Uzayda Piknik & Arkady Strugatsky, Boris Strugatsky

Çeviri: Nil Okman

Uzayda Piknik, Sovyet bilimkurgu yazınının dünyada en çok okunan yazarları Ştrugatski kardeşlerin en ünlü romanıdır.Dünyadışı bir uygarlıktan gelen konuklar, yeryüzünün gelişigüzel birkaç köşesinde yol kenarında piknik yapar gibi bir an konaklayıp gitmişler, ama geride bıraktıkları artıklar, olağandışı teknolojilerinin inanılmaz ürünleri, uğrak yaptıkları yerlerde insan yaşamını, toplum ilişkilerini alt üst etmeye yetmiştir. İnsancı amaçlar, kar ve güç tutkusu, yarışmacılık, silahlanma çılgınlığı, hastalıklı bir toplumda bireylerin çaresizliği ve karanlıkta doğruyu arayışları, Ştrugatskilerin işlediği ana temalardır.

Arkady Strugatsky, Boris Strugatsky

Arkady Strugatsky, Boris Strugatsky

Her insan hayatında bir kez olsun piknik veya benzer birşey yapmıştır. Eğer piknik için gittiğiniz alan kamusal ise “Bulduğun Gibi Bırak!”, “Çöp atmayın!” vb birçok etkinliği tartışılır yazı görmüş ve genel itibari ile dikkate de almamıştır.

Uzayda Piknik’te Strugatsky kardeşlerde eğer bizim pikniklerde yaptığımızın aynısını uzaylı bir ırk yapsa ne olurdunun cevabını tartışmışlar. Daha önce Anglosakson bilim kurgu edebiyatınında ilgisini çekmiş bir eser olmasının yanı sıra birçok uyarlamalara da ilham vermiş.

Kitap boyunca uzaylı ırkın dünyaya yaptığı ziyaretten arta kalanların devletler, şirketler tarafından incelenmesi işlenirken, tehlikeli olan bölgeye girerek hayatları pahasına birşeyler aşırıp satan insanların -cambazların- en gözü karalarından birisi olan Red ana kahramanımızıdı. Red roman kısa olmasına rağmen sırıtmayın bir karakter olmuş, neredeyse hangi durumda ne söyleyeceğini tahmin edebileceğiniz kadar iyi betimlenmiş bir karakterdi.

Strugatsky kardeşler bilim kurgunun bilim kısmını unutmadan biraz mühendislik birazda bilmin sınırları ve ‘akıl’ denilen olgunun insanlık tarafından sadece kendisini betimleyecek biçimde oluşturulduğundan da bahsediyorlar. Ayrıca normal okuyucuyu (kitapları rahatlamak için, zevk alarak okuyanlarınıda) unutmadan aksiyon ve gizemi de es geçmemişler.

Uzayda Piknik, orijinal bir konunun, güzel bir anlatımla buluştuğu ve türde baskın dil olan İngilizce dışında bir eser arayanlar için gözü kapalı tavsiye edebileceğim bir eser.

Resim: 5ofnovember.deviantart.com/

Resim: 5ofnovember.deviantart.com